bilimsel Şekil 3. Kütlesel koruma yöntemi 2.2.2.LevhalarlKa oruma Çelik yapı elemanlarının yangın direnimi arbrmada kullanılan yöntemlerden bir diğeri levhalar ile elemanın çevresinin sarılmasıdır. Uygulama temiz bitmiş yüzeyler sağlayabilme ve kuru metotlarla gerçekleştirilebilme gibi avantajlara sahiptir. Yapı elemanlarından istenilen yangın direnim düzeyine göre levhalar bir veya daha fazla tabaka olarak uygulanabilirler. Levha malzemelerinin özellik ve uygulamadaki yöntemlerine göre çeşitli tipleri vardır. Korumada kullanılan levhalar alçı, vermikülit, kalsiyum silikat ve mineral lif gibi inorganik malzemelerden üretilebilirler. Çelik yapı elemanlarının üzerine çevreyi sarma işlemi yapıştırma, vidalama ve kaynaklı pimlere veya klipslere sabitleme ile gerçekleştirilebilir. Levhaların yerleştirilmesinde derzlerin şaşırtılmasına ve ayrıca derzlerin alçı gibi malzemelerle doldurulmasına dikkat edilmelidir. Yapı elemanlarının korunmasında 6-80 ~ Tıılılo ..... .,. - Lftlı ............. ,4 - YoOunluk Kg/m' VermiküLlettvha 300-800 Kalsiyum-Silikat Levha 450-900 Alçı Levha 800 MinerlattlLevha 120-150 ,. mm arasında kalınlıklara sahip levhaların kullanılmasıyla 0.5-4 saat arasında yangın direnimi sağlanabilir [8]. Resim3 . Levhalarla korunmuş Çelik Taşıyıcı Elemanlar[9] 2.2.3. Genleşen BoyalarlaKoruma Çelik yapı elemanlarının üzerine yangında oluşan yüksek sıcaklığın etkisiyle genleşerek koruma sağlayan boyalar sürülmesiyle direnimleri arbrılabilir. Uygulandıkları yüzeylerin biçimlerini dışa yansıtırlar ve genellikle görünür elemanların üzerinde koruma sağlamak için kullanılırlar. Dekoratif amaçlı olarak renk verilebilir ve her türlü detayda uygulanabilir. Elemana boya püskürtülerek veya fırça ve rulolarla sürülerek koruma sağlanabilir.Bu boyaların bileşenleri: • Ayrıştığında fosforik asit gibi bir mineral asit üreten katalizör (amonyum polifosfat). • Mineral asitle bileşik yaparak kömürleşmiş karbona dönen bir Kı■-- ıtııılıınıl• . ısısal iletkenlik W/(m. ·cı Ozgoı ısı J/(ko. ·cı 0,15 1100 0,15 1100 0,20 1700 0,25 1100 -- ~ karbonhidrat (nişasta). • Önceden hesaplanan tepkimenin belirli bir sınır sıcaklığa (250-350 · C arasında) varmasıyla yumuşayıp dağılan bağlayıcı veya reçineden oluşur. Bağlayıcının ergimesiyle alevlenmeyen gazlar salarak hava keseciklerinin oluşumuna aracı olan maddeden oluşur. Bu gazlar karbondioksit, amonyak ve su buharıdır. Bunların çıkışıyla bağlayıcı şişer ve normal kalınlığının yaklaşık elli katı kalınlığa genişleyerek kömürleşen yalıtım tabakasına dönüşür[4]. Şekli 4. Yangın Koruyucu Boyalann normal zamandaki görünümü ve yangın sonrasındaki davranışı [10] Bu boyaların uygulamada sahip olduğu kalınlığa göre iki çeşidi vardır: • İnce tabaka oluşturan boyalar Boyalar genellikle solvent veya su bazlıdır. 0.25 ile 1.0 mm. arası kalınlıkta kaplanırsa 30 dakikalık, daha yüksek yangın direnimi isteniyorsa ve 5.0 -6.0 mm kalınlıklarında uygulanırsa 120 dakikalık direnim elde YALITIM• ŞUBAT 2005 7 3
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=