teknik yazı Tablo 1. Şehirlerarası dizel çekimli trenlerden ses basınç seviyeleri örnekleri. Kat Noktaya NoktadanGeçerken Noktadan Tren Yüksekliği Girerken Ses Basınç Düzeyi Ayrılırken Cinsi (dB) 5. Kat 106 108 82 Mavitren 79 86 82 TorosEkspresi 72 88 76 EgeEkspresi 3. Kat 102 96 84 Boğaziçi Ekspresi 72 98 70 Marşandiz 92 96 80 KarsEksppresi 1. Kat 82 92 86 GüneyEkspresi 80 89 83 TorosEkspresi ZeminKat 110 108 97 Boğaziçi Ekspresi Tablo 2. Şehir içinde ulaşım sağlayan metro trenlerinin ortalama ses basınç seviyeleri. Yaklaşık değer olarak verilmiştir. Batıkkentten Ostime giden yönde rampa vardır ve tren daha yavaş gitmektedir. Trenin Geçtiği Test 1 Test 2 Test 3 Süre/Saniye (dBA) (dBA) (dBA) ArkaPlan Tren ArkaPlan Tren ArkaPlan Tren Ostim'den Ortalama14 57 Batıkent'e Batıkent'ten Ortalama17 57 Ostim'e Tablo 3. Oktav-band frekansı (Hz): 63 125 Ses basınç düzeyi: 77 75 nü ile incelenecek olursa şehirlerarası yolcu trenlerinin seviyelerinin şehir içinde çalışan metro ve hafif raylı trenlerden yüksek olduğu söylenebilir. Mavi tren içlerinde en yüksek ses basınç seviyesini oluştururken, hafif raylı sistemler en düşük ses basınç seviyesine sahiptirler. Bunun bir nedeni taşıdıkları yük miktarı iken bir diğer nedeni ise ray bağlantı şekilleridir. Tablo 1'de dizel çekimli trenlerin ses basınç seviyeleri ile ilgili birkaç örnek yaklaşık değerleri ile verilmektedir. Demiryolu kenarında tren geçerken bir noktaya girdiği andan geçtiği ana kadar geçen süre içinde alınmış olup ölçüm slow modunda yapılmıştır. Ölçü alınan 250 71 73 56.5 79 57.5 69 69.5 58 74 56 71 500 1000 2000 4000 8000 68 66 65 59 55 noktada tren uzunluğunun başında, ortasında ve sonunda ölçümler de alınmaktadır. Ses basıncı düzelerini arka plan gürültüsünü, tren geliş yönü, tren cinsi, hızı, çıktığı hatta rampa olması ve uzunluğu etkilemektedir. Çeşitli frekanslara belirli aralıklar verilerek bunların toplam etkisini gösteren "A ağırlıklandırma sistemi" kullanılmıştır. Bu ağırlıklandırma sistemi, normal insan kulağının sese karşı duyarlılığına çok yakın şekilde temsil etmektedir. Sonuçlar tren cinsine göre sınıflandırılmıştır. Tablo 1'de binaların çeşitli katlarında, çeşitli trenlerin neden oldukları ses basıncı düzeyleri verilmiştir. Tablolarda ilk üç değerden birincisi katarın başında, ikinci ortasında, üçüncüsü ise sonunda yapılan ölçmeyi göstermektedir. Tablo 2'de ise hat çevresinde bulunan bir sitenin hatta sn yakın blokundaki dairenin blokundan alınmıştır. Blok üzerinde hatta paralel olup sesin doğrudan geldiği daire seçilmiştir. Demiryolunun iki tarafında bulunan caddeler için gürültü düzeyi ise Tablo 3'de verilmektedir. Tablo'da caddelerden geçen araçların oluşturduğu ses basınç seviyesi, oktav-band frekanslarına göre ayrılmaktadır. Tablo 3'de metro ve diğer demiryollarının iki yönünde bulunan caddelerde, arka plan gürültüsü. Araçların gündüz oluşturduğu hakim ses basıncı seviyesi (oktav-band frekanslarına göre değerleri). Ölçümler saat 14.00'de yapılmıştır. Yüzdeler ölçüm alınmış olup tabloda ortalama değeri verilmiştir. Titreşim: 1. Şehir İçi ve Şehir Dışı Demiryolu: Hattın iki tarafında, tren geçerken düşey titreşimin ivmesi ölçülmüştür. Geçiş zamanı kısa bir süre olduğu için filtrasyon yolu ile frekans analizi yapılamamıştır. Ölçülen ivmeler, yerçekimi ivmesi olan "g" cinsinden olup, sıfırdan itibaren ölçülen tek genliklerin (single amplitude) etkin en üst seviyesi niteliğindedir. Bahsi geçen titreşimin çeşitli sinüs eğrileri oluşturan dalgalarının toplamı olduğu düşünülürse, fiziksel açıdan daha anlamlı olan RMS (Root Mean Square veya karelerinin ortalamasının karekökü), bu en üst değerlerin yaklaşık = .?'si mertebesinde olacaktır. Tablo 4'de çeşitli trenlerin neden olduğu düşey titreşimlerin etkin en üst düzey ivmesi görülmektedir. Tablo 4 Dizel ve Elektrikli Trenlerin çevre dokuya ilettikleri düşey titreşimlerin etkin en üst düzey ve 45
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=